- İNTERNET AHLÂKI YAZILI OLMAYAN FAKAT UYULMASI SANAL ORTAMDA
SORUNSUZ İLETİŞİMİ SAĞLAYAN KURALLARDIR.BU KURALLARA UYMAK KANUNİ
BİR ZORUNLULUK DEĞİLDİR.ÇÜNKÜ BU KURALLARI KONTROL EDECEK HERHANGİ
BİR OTORİTE YOKTUR!.NE ZAMAN ULUSLARARASI TELİF HAKLARI VE NET ETİK
KURALLARI BÜTÜN ÜLKELER TARAFINDAN KABUL EDİLİRSE,İŞTE O ZAMAN BU
KURALLARA UYMAMAK CEZALANDIRILACAKTIR.İNTERNET ORTAMINDAKİ BİR ÇOK
KAYNAKTAN DERLENEREK HAZIRLANAN ETİK KURALLARI ZAMANLA FAZLA
DEĞİŞMEZ AMA YİNE DE UYULMASI ŞİDDETLE TAVSİYE EDİLİR.
- İnternet dünyasında milyonlarca insanla şahsi fikir ve düşüncelerinizle iletişim kurduğunuzdan dolayı
aslında hepiniz birer Eğitimci! konumundasınız.
- İnternet ortamı bir çok kişi karşı çıksada;gerçek kimliğinizi saklayabileceğiniz bir ortam olduğundan
gerçek hayattan çok farklıdır.Bu yüzden bu ortamdaki davranışlarımıza dikkat etmek zorundayız.
- Saygı,olumluluk ve nezaket en büyük dayanak noktamız olmalıdır.
- Gerekçe ne olursa olsun gerçek kimliğinizi mümkün olduğunca gizlememeye çalışınız.
- Kişisel tartışmalara girmeyiniz.Girmek zorunda kalsanız bile insanları rahatsız ve rendice edici
davranışlarda bulunmayınız.
- İnsanların dini inançları üzerine yorum yapmayınız.
- Bütün ortamlarda hitap şeklinize çok dikkat ediniz.
- Görevli olduklarını söyleseler bile hiç kimseye kullanıcı kodu ve sifrenizi(userid-password)
söylemeyiniz!.Unutmayınız ki kaliteli bir sistemde şifre hiç bir zaman görülemez!?.Şifrenizi
unuttuğunuzda size şifrenizi iletemeyecek şekilde hazırlanmış ortamlara güvenle bakmayınız!.
Size iletilen yeni şifrenizi hemen değiştiriniz!
- Hatalı olduğunuzu anladığınızda özür dileyiniz.Unutmayın ki sanal ortamda da özür bir erdemdir
- Yapılan yanlışları,yeni yanlışlarla körüklemeyiniz.Bırakınız biraz süre geçsin.Karşınızdaki insan
belki özür dileyecektir!?.
- Telif hakları'na(Copyright) saygılı olunuz!!!?.İlgili bütün kaynak ve referansları belirtiniz.
- Genellikle kısaltma kullanmayınız.
- Acımasız eleştiri yapmak yerine yeri gelince elle tutulur faydalı fikirlerinizi de karşınızdaki insanlarla
paylaşınız!.
- Önemli bir konuya vurgu yapmak veya başlıkları ayırmak için kullanma dışında büyük harf
bağırmak ve kızgınlık demektir.Bunun için hızlı yazmak gerekçe ve bahane olarak gösterilmemelidir.
Hızlı yazmaktan ziyade kaliteli yazmak çok daha önemlidir.Shift key iniz kırıksa yeni bir keyboard
alınız! :-)
- Yıkıcı değil yapıcı olunuz.
- Önemli bir konuyu büyük harfle değil yıldızlar(**) arasında belirtiniz.
- Kitap adları tire(-) arasında yazılmalıdır.
- Tarih standart olarak AY-GÜN-YIL şeklinde kullanılmalıdır.
- İnsanlara WEB sayfası yerine adresini gönderiniz.(Dosya-Gönder-E posta ile bağlantı)
- Kullandığınız uygulamalarla,başkalarının bilgisayarla çalışmasına müdahale etmeyiniz,bilgisayar
kaynaklarını kullanmayınız.
- Dosya alışverişlerinde dikkatli olunuz.Virüslerden korunmak için rutin olarak sisteminizi virüs
taramasından geçiriniz.Yeni dosya indirdikten sonra veya göndermeden önce bir kez daha virüs taraması
yapınız.
- Akademik ortamları,ticari ve kişisel çalışmalar için kullanmayınız.
- E_mail adresiniz ve sayısı sizin internet ortamında ne kadar acemi veya profesyonel olduğunuzu gösterir!?
- E_mail adresiniz arasında boşluk bırakmayınız,büyük ve Türkçe harfler kullanmayınız.
- İlk kez Elektronik mektup gönderdiğiniz bir kişi veya kuruma;karşı tarafın adresini nereden
bulduğunuzu,ne istediğinizi ve kim olduğunuzu imzanızı da atarak açık şekilde belirtiniz.İmzanız kısa
ve sade olmalı,ad,soyad,mevki,internet adresi içermelidir.Ayrıca adres ve telefon da eklenebilir.
En fazla 4 satır olmalıdır.
- Elektronik mektuplarınızda konu-subject kısmı çok önemlidir.Buraya her seferinde merhaba
yazmayınız!.Konunun özeti mahiyetinde bir başlık yazınız.
- Zaman zaman *çok kötü durumdaki bir kişiye yardım edin veya virüs uyarısı var bu maili herkese
ulaştırın* şeklinde gelen elektronik mektuplara önem vermeyiniz.Bu mektuplar %99 hoax-şaşırtmaca
amaçlı mektuplar olup asıl amaç e_mail adreslerini toplamaktır!.Şu ana kadar bir yerlere 1000 mail
gönderildiğini onaylayabilecek herhangi bir kuruluş kurulmadığı gibi bu kadar mail gönderildiği
için de kapatılan herhangi bir web sitesi de olmamıştır!!!?
- Aynı mesajı aynı kişiye ikince kez göndermeyiniz.
- E_mail hizmeti alıyorsanız her gün mektuplarınızı kontrol ediniz.Kotanızı aşmamak için sakla-
yabileceğiniz en az mesajı saklayınız.
- Güvenliğe çok dikkat ediniz.En son teknolojilerle;elektronik mektuplarınızın özel olduğunu ve
sadece siz ve gönderdiğiniz kişi tarafından okunduğunu zannetmeyiniz!.Akşam haberlerde duymak istemediğiniz
bir konuyu elektronik mektubunuzda yazmayınız!
- Bir mesajı bir başkasına iletirken,mesajın ilk kaynağının bunu isteyip istemediğinden emin
olunuz.E_mail adreslerini ve konuyla ilgisiz bölümleri siliniz.
- Karşı tarafın onayını almadan kesinlikle dosya göndermeyiniz!?.
- Yığın mesaj gönderenleri uyarınız.
- Direkt e_mail gönderme şansınız olmasına rağmen;şikayetlerinizi hiyerarşiyi bozarak en son amire
kesinlikle göndermeyiniz!?.
- Başkaları hakkında ne söyleyeceğinize çok dikkat ediniz! ve profesyonel olunuz.Unutmayınız ki
e_mail'ler kolayca başkalarına da iletilebilir!?.
- Şaka yaparken veya iğneli sözler yazarken çok dikkatli olunuz.Yüzyüze olmadığınız için
şakanız eleştiri olarak da algılanabilir.Sevinç ve güldüğünüzü :-) ile belirtiniz.
- Paragraflarınız kısa,mesajlarınız mektubunuzun konusu ile ilgili olmalıdır.
- > mektuba cevap >> cevaba cevap demektir.İkincisi pek tavsiye edilmez!
- SEND-GÖNDER tuşunun geri dönüşü yoktur.O yüzden bir mektup göndermeden sakin bir kafayla
en az bir defa daha okuyunuz!.
- Mektuplarınızda paragraflar arasında birer satır boşluk bırakınız.
- Web sayfaları ile ilgili genel etik kurallarını detaylı olarak Web sayfanız var mı? bölümünden takip edebilirsiniz.
- Haber grubuna üyeliğinizin kabul edildiği mesajı saklayınız.Bu mesaj size fayda sağlayacak bilgiler içermektedir.
- Haber gruplarında sadece kişisel e_mail adresinizi kullanınız.
- İlk üyelik mesajlarını saklamayan veya genel kural ve komutları bilmeyen bazı üyeler listeye üye ol
üyelikten çık(SUBSCRIBE-UNSUBSCRIBE) mesajlarını listeye gönderebilir.Bu durumda
eleştirmeyip faydalı öğütler veriniz!
- Haber gruplarına üye olunca ilk olarak geçmiş yıl arşivleri ve SSS(Sıkça Sorulan Sorular)'ı karıştırınız
- Haber gruplarında size nasıl davranılmasını istiyorsanız siz de aynı şekilde davranınız.
- Mesaj trafiği çok fazla olan çok sayıda listeye üye olmayınız.
- Gerçekten ihtiyacınız olan listeleri tesbit edip sadece onlara üye olunuz.
- Bir kişiyi ilgilendiren mesajları haber gruplarına değil ilgili kişiye gönderiniz!
- Haber gruplarına ilgisiz ve gerekmedikçe uzun mesaj göndermeyiniz.Göndermeniz gerekiyorsa
mesajın uzun olduğunu belirten *DİKKAT UZUN MESAJ* şeklinde bir not yazınız veya liste
üyelerine ilgili dokümana nasıl ulaşabileceklerini açıklayınız.
- Liste yöneticisinin yol gösterici mesajlarını dikkatlice okuyunuz.Her listenin kendine özgü özel
kuralları olabilir.Liste sahibi Yerel Etik koyucusudur.İzin almadan reklam göndermeyiniz!.
- Sorusuz cevap göndermeyiniz!.İnsanlar neye cevap verdiğinizi anlasın.
- Bazı listeler bütün dünyadan üyeler içerdiğinden bu yüzden yerel basınla ilgili bilgileri sadece sizin
anlayacağınız bir şekilde belirtmeyiniz.Gerektiğinde ilgili konuyu detaylı olarak açıklayınız.
- Sadece mesaj göndermek için bir listeye üye olmayınız!
- Haber grubuna göndereceğiniz mesaj sadece grupla ilgili yorum ve sorularınızı içermelidir.
- Listeye konu dışı mesaj gönderen bir kimseye cevap vermeyiniz.Sessiz kalınız!.Şayet birisi cevap
yazmışşsa bunlara cevap olabilecek başka bir mesaj göndermeyiniz.
- Sorulan soruya cevabı,sadece soran kişiyi ilgilendiriyorsa kendi e_mail adresine;haber grubunu
ilgilendiriyorsa haber grubuna gönderiniz.
- Sohbet ederken genel etik kurallarına uyunuz,70 karakterden uzun mesaj göndermeyiniz!.
- Çocuk ve öğrenciler için;
Genel güvenliğiniz için kişisel/tanıdıklarınızın bilgilerini kimseye vermeyiniz:
"adresleriniz,telefonlarınız,ad,soyad,şehir,okulunuzun adı,doğum tarihi,spor klübü adı,
ICQ numarası,e_mail adresi,vb."
Sohbet ettiğiniz kişilerin gerçek hayatta tanışma davetini kesinlikle kabul etmeyiniz.
Size devamlı kişisel soru soran kişilere karşı dikkatli olunuz.Size uygun olmayan e_mail
atan kişileri;ailenize,size ve size e_mail yazan kişiye e_mail hizmeti veren site yönetici-
lerine bildiriniz.
- Sohbet hizmeti veren server ı mesaj bombardımanına tutmayınız.Sayfalar dolusu mesaj göndermeyiniz.
- Son yıllarda sohbet kanallarındaki genel kalite seviyesinin çok düşük olduğunu her zaman hatırlayınız.
|
|